Pravni okvir - na lokalnom nivou

Osnovni dokumenti koji se bave pitanjem učešća građana u procesima odlučivanja na lokalnom nivou su Zakon o lokalnoj samoupravi, Statut opštine, Pravilnik o transparentnosti kao i Pravilnik o organizaciji i funcionisanju konsultativnih komiteta u opštinama. Ovim dokumentima je određen način obaveštavanja i konsultacije sa javnošću.

Zakon o lokalnoj samoupravi priznaje pravo građana jedne opštine da učestvuje u aktivnostima odgovarajuće opštine (član 4, tačka 5). Zakon predviđa otvorene sastanke Skupštine opštine, štaviše, zahteva da se javnost obavesti o datumu sastanka i odobravanje pravila da se omogući učešće javnosti na sastancima (član 45). Dok član 68, tacka 5, osigurava pristup službenim informacijama svim građanima odgovarajuće opštine na osnovu Zakona o pristupu službenim dokumentima. Ovaj zakon takođe predviđa redovan mehanizam za obaveštavanje i javno konsultovanje; član 68, tacka 1 i 2 predviđa organizaciju najmanje dva javna sastanka godišnje u svakoj opštini. Štaviše, opština mora da obavesti građane o ‘važnim planovima ili programima koji su u interesu javnosti’ (Član 68, tačka 3); Skupština opštine treba da odobri lokalne propise da bi se osigurala efikasna implementacija ovog zakona (Član 68, tačka 4).

Pored ovih odredbi, Zakon o lokalnoj samoupravi predviđa pravo na peticiju (član 69); Građanskoj inicijativi (Član 70); kao i lokalni referendum (Član 71). Takođe član 73 ovog Zakona se specifično odnosi na organizacije civilnog društva, obavezujući opštine da formiraju konsultativne odbore unutar sektora u kojima se moraju pozvati i predstavnici OCD-a.